Cần làm gì trước khi nội soi trực tràng? có cần phải nhịn ăn không

Chào Minh, 

Trước khi nội soi trực tràng, bạn cần nhịn ăn ít nhất 6–8 giờ, làm sạch ruột bằng thuốc nhuận tràng hoặc thụt tháo theo hướng dẫn, tránh thức ăn nhiều chất xơ như rau sống, ngũ cốc nguyên hạt, đồ uống có màu đỏ/tím trước 24 giờ, uống đủ nước lọc, đồng thời thông báo đầy đủ tình trạng sức khỏe và các loại thuốc đang dùng cho bác sĩ.

Không nên ăn uống trước khi nội soi trực tràng để đảm bảo kết quả soi rõ ràng, chuẩn xác

1. Vì sao phải chuẩn bị trước khi nội soi trực tràng?

Chuẩn bị trước khi nội soi trực tràng là cần thiết để đảm bảo kết quả chính xác, quan sát rõ tổn thương và thực hiện thủ thuật an toàn.

• Tăng độ chính xác chẩn đoán: Làm sạch đại tràng giúp bác sĩ quan sát rõ các tổn thương, từ polyp nhỏ đến viêm loét, tránh bỏ sót dấu hiệu bất thường.
• Đảm bảo an toàn và thuận lợi: Chuẩn bị kỹ giúp thủ thuật diễn ra nhanh chóng, giảm khó chịu và đau đớn cho bệnh nhân.
• Tránh phải làm lại nội soi: Nếu ruột không sạch, kết quả có thể không chính xác, dẫn đến phải thực hiện lại, tốn thời gian và chi phí.
• Hỗ trợ can thiệp ngay: Khi phát hiện tổn thương, bác sĩ có thể thực hiện cắt polyp hoặc lấy mẫu sinh thiết ngay trong cùng một lần nội soi.

2. Những điều bắt buộc phải làm trước khi nội soi trực tràng

Trước khi nội soi trực tràng, bạn bắt buộc phải nhịn ăn ít nhất 6-8 giờ, làm sạch ruột, thông báo tình trạng sức khỏe và các loại thuốc đang sử dụng để đảm bảo quá trình nội soi an toàn và kết quả chính xác.

• Nhịn ăn: Ít nhất 6–8 giờ trước thủ thuật, chỉ uống nước lọc. Tránh sữa, đồ uống có màu và thực phẩm nhiều chất xơ (như ngũ cốc nguyên hạt, các loại hạt, nấm, rau củ giàu xơ) trong 24 giờ trước để ruột và trực tràng sạch, giúp bác sĩ quan sát rõ niêm mạc và tránh bỏ sót tổn thương..
• Làm sạch ruột: Dùng thuốc nhuận tràng hoặc thụt tháo theo hướng dẫn làm sạch phân trong trực tràng, giúp phát hiện polyp, viêm hoặc các tổn thương nhỏ mà nếu ruột bẩn có thể bỏ sót.
• Thông báo tình trạng sức khỏe: Cung cấp thông tin về các bệnh lý nền (tim mạch, tiểu đường, tăng huyết áp), đang mang thai hoặc dị ứng thuốc gây mê để bác sĩ điều chỉnh phương pháp, liều thuốc và chuẩn bị dự phòng thích hợp.
• Ngưng thuốc theo chỉ định bác sĩ: Một số thuốc như chống đông máu, aspirin hoặc kháng viêm làm tăng nguy cơ chảy máu khi thực hiện nội soi, bạn cần ngưng đúng chỉ định giúp thủ thuật an toàn hơn.

Uống thuốc làm sạch ruột theo đúng chỉ định bác sĩ

3. Các sai lầm thường gặp khiến nội soi trực tràng khó hoặc phải làm lại

Không làm sạch ruột đúng cách, ăn uống sai trước thủ thuật, tự ý dừng thuốc điều trị và không thông báo bệnh lý tiêu hóa mãn tính là những sai lầm thường gặp khi nội soi trực tràng ở người bệnh.

• Không làm sạch đại – trực tràng đúng cách: Nếu ruột còn sót phân hoặc chất thải, bác sĩ sẽ khó quan sát niêm mạc trực tràng, hình ảnh nội soi mờ, dẫn đến bỏ sót các tổn thương nhỏ như polyp, viêm loét hoặc dấu hiệu tiền ung thư. Có thể khiến thủ thuật phải thực hiện lại, tốn thời gian và chi phí.
• Ăn uống sai trước khi nội soi: Uống sữa, nước có màu, hoặc ăn thực phẩm nhiều chất xơ như rau xanh, củ quả đỏ/tím trong 24 giờ trước thủ thuật sẽ làm ruột bẩn, làm giảm chất lượng hình ảnh nội soi, gây khó khăn cho bác sĩ trong việc đánh giá niêm mạc trực tràng.
• Tự ý dừng thuốc điều trị bệnh nền: Một số bệnh nhân ngưng thuốc chống đông máu, aspirin hoặc thuốc điều trị bệnh nền mà không theo chỉ định bác sĩ, có thể làm tăng nguy cơ chảy máu, ảnh hưởng tới an toàn khi thực hiện nội soi.
• Không thông báo bệnh lý tiêu hóa mãn tính: Nếu bệnh nhân không khai báo các bệnh lý như viêm đại tràng, polyp tiền sử hay các triệu chứng khác, bác sĩ sẽ khó điều chỉnh phương pháp hoặc chuẩn bị dự phòng phù hợp, ảnh hưởng đến độ chính xác và an toàn của thủ thuật.

Không thông báo rõ ràng với bác sĩ tình trạng bệnh lý trước nội soi

4. Giải pháp để chuẩn bị đúng trước khi nội soi trực tràng để giảm khó chịu

Để chuẩn bị đúng trước khi nội soi trực tràng và giảm khó chịu, bạn nên tuân thủ hướng dẫn của cơ sở y tế, uống đủ nước, cân nhắc nội soi gây mê nếu cần và sắp xếp người thân hỗ trợ đưa đón sau thủ thuật.

• Tuân thủ hướng dẫn của cơ sở y tế: Làm theo chỉ dẫn về nhịn ăn, dùng thuốc nhuận tràng và tránh thực phẩm không phù hợp giúp ruột sạch, tạo điều kiện quan sát tốt và tránh sai sót chẩn đoán.
• Uống đủ nước trước nhịn ăn: Duy trì lượng nước hợp lý trong 24 giờ trước thủ thuật giúp cơ thể không mệt mỏi và hỗ trợ làm sạch ruột hiệu quả.
• Chọn nội soi gây mê nếu cần: Với những người lo lắng hoặc khó tự thụt tháo, nội soi gây mê giúp giảm đau và căng thẳng trong quá trình thực hiện.
• Sắp xếp người thân hỗ trợ: Nếu sử dụng nội soi gây mê, cần có người thân đưa đón để đảm bảo an toàn sau thủ thuật, tránh rủi ro do phản ứng thuốc.

Lựa chọn địa chỉ nội soi uy tín, có bác sĩ chuyên khoa thực hiện

Chuẩn bị kỹ trước khi nội soi trực tràng là yếu tố then chốt giúp thủ thuật diễn ra an toàn, giảm khó chịu và đảm bảo kết quả chính xác. Bên cạnh đó, lựa chọn cơ sở nội soi uy tín, tuân thủ đúng hướng dẫn của bác sĩ sẽ giúp quan sát niêm mạc trực tràng rõ ràng, tránh sai sót chẩn đoán, giảm rủi ro và nâng cao hiệu quả của quá trình nội soi.