Sa búi trĩ phải làm sao và khi nào cần đi khám? Những dấu hiệu cần khám ngay
Gần đây sau mỗi lần đi ngoài tôi thấy có búi sa ra ngoài hậu môn. Trước thì búi tự tụt lên, nhưng dạo này tôi phải dùng tay đẩy mới lên, đôi khi ra ít máu và hơi vướng. Tôi bị táo bón lâu năm. Bác sĩ cho tôi hỏi sa búi trĩ phải làm sao và khi nào cần đi khám ạ? Để vậy có tự khỏi không?
Chuyên gia Tiêu hóa – Nội soi | Bác sĩ Giang Nội Soi
Với hơn 15 năm kinh nghiệm, bác sĩ Đỗ Anh Giang đã đồng hành cùng hơn 200.000 khách hàng tiêu hóa, thực hiện hàng nghìn ca nội soi dạ dày – đại tràng và điều trị hiệu quả các bệnh lý polyp, viêm loét, trào ngược. Bác sĩ được đánh giá cao nhờ chuyên môn chuẩn mực, thao tác an toàn và sự tận tâm trong từng ca điều trị.
Chào Tuấn,
Khi búi trĩ sa, bạn nên hạn chế rặn khi đi ngoài, giữ vùng hậu môn sạch, ngâm nước ấm và điều trị sớm theo hướng dẫn của bác sĩ. Nếu búi trĩ còn nhỏ và tự co lên hoặc đẩy lên được, có thể điều trị nội khoa kết hợp thay đổi chế độ ăn, uống nhiều nước và bổ sung chất xơ. Tuy nhiên, cần đi khám nếu búi trĩ sa thường xuyên, không tự co lên, đau nhiều, chảy máu nhiều, sưng tím hoặc nghi ngờ búi trĩ bị nghẹt, vì có thể cần can thiệp bằng thủ thuật hoặc phẫu thuật để tránh biến chứng.
Trước mắt: cải thiện táo bón, giữ vệ sinh, tránh rặn mạnh và ngồi lâu; không tự ý ấn búi nếu đau.
Mức độ sa (tự lên / phải đẩy / không đẩy lên được) phản ánh trĩ đang ở giai đoạn nào.
Đi khám sớm nếu búi không lên được, chảy máu kéo dài, hoặc búi sưng tím đau dữ dội (trĩ nghẹt).
Sa búi hậu môn cần bác sĩ xác định đúng là trĩ hay nguyên nhân khác; trĩ có thể tái phát nên cần xử lý đúng cách.
Hướng dẫn xử lý tại nhà khi búi trĩ bị sa
Trường hợp búi trĩ sa nhẹ (tự co lên sau đại tiện hoặc có thể dùng tay đẩy vào dễ dàng, không gây đau đớn dữ dội), anh Minh Tuấn có thể áp dụng các bước hỗ trợ làm dịu sau:
- Ngâm hậu môn nước ấm (Sitz bath): Ngâm vùng hậu môn trong chậu nước ấm (khoảng 40°C) từ 15–20 phút, tần suất 2–3 lần/ngày. Nhiệt độ giúp giảm co thắt cơ vòng, xoa dịu cảm giác sưng đau và kích thích lưu thông máu.
- Chườm lạnh giảm sưng: Bọc đá viên trong khăn sạch mềm rồi chườm nhẹ lên khu vực tổn thương từ 10–15 phút nhằm hỗ trợ co mạch, hạ nhiệt và bớt sưng tấy nhanh chóng.
- Thao tác đẩy búi trĩ (Áp dụng cho trĩ độ 3): Rửa tay xà phòng thật sạch, thoa gel bôi trơn hoặc dầu dừa lên đầu ngón tay. Ở tư thế nằm nghiêng hoặc ngồi xổm, anh Tuấn ấn nhẹ búi trĩ ngược vào ống hậu môn, sau đó nằm nghỉ ngơi thả lỏng. Lưu ý: Thao tác thật nhẹ nhàng, tuyệt đối không dùng lực mạnh tránh gây trầy xước, chảy máu.
- Thay đổi thói quen đi ngoài: Không cố rặn mạnh và rút ngắn thời gian ngồi bồn cầu (dưới 5 phút) nhằm hạn chế tối đa áp lực gia tăng lên hệ thống tĩnh mạch hậu môn.
- Điều chỉnh chế độ ăn uống: Uống đủ 1.5–2 lít nước mỗi ngày kết hợp tăng cường xơ từ ngũ cốc, rau xanh, trái cây tươi (hoặc dùng thuốc làm mềm phân theo chỉ định) để ngăn ngừa táo bón.

Sa búi trĩ có tự khỏi không, khi nào cần can thiệp?
Sa búi trĩ không thể tự khỏi hoàn toàn, nhưng ở giai đoạn nhẹ, búi trĩ có thể co lên khi điều trị nội khoa và thay đổi lối sống. Nếu búi trĩ sa ngày càng nhiều, không tự co hoặc không thể đẩy lên, chảy máu tái diễn, đau nhiều, sưng tím hoặc ảnh hưởng sinh hoạt, người bệnh cần khám để được chỉ định các phương pháp can thiệp như thắt búi trĩ, tiêm xơ, quang đông hồng ngoại hoặc phẫu thuật, tùy theo mức độ bệnh.
- Trĩ độ 1 và 2: Búi trĩ kích thước nhỏ, nằm trong ống hậu môn hoặc tự thuyên giảm, chui vào lại sau khi đi ngoài. Tình trạng này có thể cải thiện tốt nhờ tăng cường chất xơ và uống đủ nước.
- Trĩ độ 3: Búi trĩ sa ra ngoài mỗi lần đại tiện và bắt buộc phải dùng tay hỗ trợ mới đẩy vào trong được. Giai đoạn này mất khả năng tự co và cần theo dõi y tế chặt chẽ.
- Trĩ độ 4: Búi trĩ sa cố định bên ngoài hậu môn, hoàn toàn không thể đẩy ngược vào trong, tiềm ẩn rủi ro cao bị nghẹt hoặc tắc mạch huyết khối.

Dấu hiệu cần đi khám ngay khi sa búi trĩ
Bạn nên khám chuyên khoa hậu môn – trực tràng nếu có một trong các dấu hiệu sau:
- Búi trĩ sa không tự co lên hoặc không thể dùng tay đẩy lên (thường gặp ở trĩ độ III nặng hoặc độ IV).
- Chảy máu tái diễn hoặc chảy máu nhiều, có nguy cơ gây thiếu máu.
- Đau dữ dội, búi trĩ sưng tím hoặc căng cứng, có thể là dấu hiệu trĩ nghẹt hoặc huyết khối.
- Điều trị nội khoa trong vài tuần nhưng triệu chứng không cải thiện hoặc ngày càng nặng.
- Búi trĩ ảnh hưởng nhiều đến sinh hoạt, lao động hoặc chất lượng cuộc sống.

Tùy mức độ bệnh, bác sĩ có thể chỉ định thắt búi trĩ bằng vòng cao su, tiêm xơ, quang đông hồng ngoại hoặc phẫu thuật cắt trĩ. Việc lựa chọn phương pháp phụ thuộc vào loại trĩ, độ sa búi trĩ, triệu chứng và tình trạng sức khỏe của người bệnh.
Nội soi tiêu hoá là gì? Những điều bạn cần biết khi nội soi
Bác sĩ giải đáp: Khoảng cách giữa 2 lần nội soi dạ dày là bao lâu?


