5 Dấu hiệu nhiễm vi khuẩn HP dạ dày dễ nhận biết và cách chẩn đoán chính xác

Chào Minh, 

Dấu hiệu nhiễm vi khuẩn HP dạ dày dễ nhận biết bao gồm các biểu hiện rối loạn tiêu hóa điển hình như các cơn đau rát vùng bụng trên (thượng vị), xuất hiện dồn dập hoặc âm ỉ khi bụng đói, ói mửa hoặc chán ăn. Việc nhận biết sớm các triệu chứng này giúp phát hiện ổ viêm loét kịp thời và phòng ngừa biến chứng tiến triển.

Vi khuẩn Helicobacter pylori (HP) kích thích niêm mạc dạ dày gây ra các phản ứng đau rát thượng vị, ợ chua, chướng bụng và buồn nôn.

Vi khuẩn HP lây truyền mạnh qua đường ăn uống (miệng – miệng), cần cẩn trọng khi dùng chung bát đũa, chấm chung nước chấm trong mâm cơm gia đình.

Các phương pháp chẩn đoán HP chính xác hàng đầu hiện nay gồm test hơi thở không xâm lấn và nội soi dạ dày làm CLO-test.

Việc điều trị diệt vi khuẩn HP bắt buộc phải tuân thủ đúng phác đồ kháng sinh chuẩn y khoa do bác sĩ chỉ định.

I – Những dấu hiệu nhiễm vi khuẩn HP dạ dày dễ nhận biết nhất

Dấu hiệu nhiễm vi khuẩn HP dạ dày dễ nhận biết gồm đau rát thượng vị sau khi ăn hoặc khi đói, ợ hơi, ợ chua, đầy bụng khó tiêu, buồn nôn và chán ăn. Khi xuất hiện các triệu chứng này dai dẳng, người bệnh nên chủ động đi kiểm tra chuyên khoa.

• Cơn đau rát hình thành theo bữa ăn: Người bệnh cảm nhận rõ cơn đau cào cấu, rát âm ỉ ở vùng trên rốn ngay sau khi tiêu thụ thức ăn hoặc vào thời điểm bụng hoàn toàn trống rỗng.
• Cảm giác đắng miệng và ợ chua ở cổ họng: Vi khuẩn HP xáo trộn quá trình tiết dịch vị, khiến axit dư thừa trào ngược lên gây rát ngực và để lại vị chua đắng khó chịu ở khoang miệng.
• Cơ thể nhanh no và đầy trướng dai dẳng: Sự mất cân bằng hệ vi sinh dạ dày khiến thức ăn chậm tiêu hóa, dẫn đến cảm giác chèn ép, ấm ách bụng dù chỉ ăn một lượng nhỏ.
• Cảm giác nôn nao vào buổi sáng: Khi vừa ngủ dậy, lượng axit tích tụ suốt đêm do vi khuẩn kích thích sẽ tạo ra cảm giác cồn cào họng, buồn nôn hoặc nôn nhẹ.
• Các dấu hiệu biến chứng cần cấp cứu ngay: Đi ngoài phân đen quánh như bã cà phê, nôn ra máu, sút cân đột ngột hoặc xuất hiện các cơn đau bụng dữ dội liên tục.

II – Phương pháp chẩn đoán vi khuẩn HP chính xác

Để chẩn đoán Minh có nhiễm vi khuẩn HP hay không, các bác sĩ sẽ chỉ định người bệnh thực hiện test hơi thở (C13/C14), nội soi dạ dày hoặc thực hiện xét nghiệm phân.

• Test hơi thở (C13): Phương pháp không xâm lấn, thực hiện nhanh bằng cách cho người bệnh uống dung dịch chứa Ure đánh dấu carbon C13. Khi vi khuẩn HP phân hủy Ure thành CO2, bác sĩ đo nồng độ Carbon trong hơi thở thở ra để xác định chính xác sự hiện diện của vi khuẩn (áp dụng cho người từ 6 tuổi trở lên).
• Xét nghiệm phân: Kiểm tra mẫu phân để tìm vi khuẩn HP được cơ thể đào thải ra ngoài. Bao gồm xét nghiệm tìm kháng nguyên (protein vi khuẩn) hoặc xét nghiệm PCR giúp phát hiện gen vi khuẩn và độc tính/đột biến kháng thuốc.
• Nội soi dạ dày: Đưa ống soi gắn camera qua đường miệng để trực tiếp quan sát tổn thương niêm mạc. Bác sĩ kết hợp bấm mẫu mô làm test nhanh HP (CLO-test) hoặc nuôi cấy vi khuẩn làm kháng sinh đồ để tìm loại thuốc điều trị hiệu quả nhất.
• Các phương pháp bổ trợ khác: Nhóm chỉ định chuyên sâu như chụp X-quang cản quang, chụp CT-scanner, xét nghiệm máu hoặc sinh thiết mô bệnh học, hỗ trợ đánh giá toàn diện nguy cơ biến chứng và tầm soát ung thư dạ dày khi cần thiết.

III – Những lưu ý quan trọng khi nghi ngờ nhiễm vi khuẩn HP dạ dày

Khi nghi ngờ nhiễm HP, Minh cần ăn uống riêng biệt để tránh lây nhiễm cho người thân, nhịn ăn 6–8 tiếng trước khi làm xét nghiệm/nội soi và tuyệt đối không tự ý dùng kháng sinh làm sai lệch kết quả.

• Phòng ngừa lây nhiễm trong gia đình: Bạn Minh nên sử dụng bát đĩa, đũa thìa riêng; không gắp thức ăn cho người khác hoặc chấm chung nước chấm để tránh lây qua đường nước bọt.
• Chuẩn bị trước khi đi làm xét nghiệm/nội soi: Nhịn ăn tối thiểu 6–8 tiếng; ngưng sử dụng thuốc kháng sinh ít nhất 4 tuần và thuốc giảm tiết axit (PPI) ít nhất 2 tuần trước khi làm test hơi thở hoặc nội soi để tránh kết quả âm tính giả.
• Tuân thủ điều trị theo phác đồ: Tuyệt đối không tự mua thuốc diệt HP theo đơn của người khác. Việc dùng sai phác đồ dễ dẫn đến tình trạng vi khuẩn HP kháng thuốc, gây khó khăn cho việc điều trị sau này.

Vì vậy, khi nhận thấy những dấu hiệu nghi ngờ nhiễm HP Minh có thể đến Phòng khám Đa khoa Tiêu Hóa Việt để các bác sĩ chuyên khoa thăm khám, tư vấn phương pháp chẩn đoán chính xác. Từ đó, lên phác đồ điều trị phù hợp cho từng tình trạng bệnh.

Bài viết liên quan:

Giải đáp: Loét dạ dày có gây đầy bụng khó tiêu không?

Đau bụng lúc đói có phải dấu hiệu loét dạ dày tá tràng không?

Trào ngược dạ dày nằm nghiêng bên nào?